Sinds 2008 organiseer ik jaarlijks de Wilderness First Aid training in opdracht van dr. Jan Nouwen, internist-infectioloog, die het internationale Minor Global Health programma coördineert.
Ooit begonnen in het faculteitsgebouw van het Erasmus Medisch Centrum Rotterdam, werd het al snel duidelijk dat dat geen doen was.
En verruilden we de collegezalen voor het tegenovergelegen stadspark.
Dat bleek in alle opzichten de beste keus.
Frisse lucht, zon, ruimte en beweging in het groen doet ieder mens goed.
Vooral in teamverband praktisch bezig zijn, samen met je mede-studenten, ter voorbereiding van de buitenlandstage.
Hoewel de ochtend startte met miezerregen, brak de zon al spoedig door en is het de hele middag droog gebleven.
Wat een mazzel weer. Al jaren achtereen.
Achtergrond
Voor de studenten zijn er twee manieren om deel te nemen aan de Minor Global Health.
Ze kunnen kiezen voor de tienweekse cursus, die hun inzicht geeft in en kennis biedt over alle aspecten van Global Health, met een eindopdracht in Rotterdam.
Of ze kunnen kiezen voor de twintigweekse cursus, die hen na acht weken voorbereiding ongeveer acht weken naar het buitenland voert om gezondheidszorg in een compleet andere omgeving en cultuur te ervaren.
De twintigweekse cursus wordt afgesloten in Rotterdam, waarna de studenten vier weken de tijd hebben om de opdrachten en projecten af te ronden en deze te presenteren op het jaarlijkse MGH-symposium.
Aan de MGH2026 nemen dit jaar 105 (merendeels) derde jaars medische studenten deel, waarvan tien Engelstalig (een aantal afkomstig uit Indonesië), en zij kunnen kiezen uit vijf continenten, vijftien landen en vijfenzestig instituten, te weten:
- Azië: Indonesië, Maleisië en Taiwan
- Afrika: Ghana, Kenia, Zuid-Afrika, Tanzania, Oeganda, Zambia en Zimbabwe
- Midden-Oosten: Oman
- Zuid-Amerika: Brazilië, Colombia en Suriname
- Europa: Nederland
Doel
Het doel is het optimaal voorbereiden van de studenten, zodat zij zich zo veilig mogelijk in het land van bestemming kunnen verplaatsen en met een grote dosis klinische ervaringen zullen terugkeren.
Tijdens het verplaatsen door de jungle, woestijn, savanne, dorp of stad kan door een val of een acuut presenterend ziektebeeld het verblijf plots omslaan in een noodsituatie.
Het uitvoeren van een goede anamnese bij een patiënt en het protocollair toe kunnen passen van een aantal basale levensreddende handelingen is essentieel.
Zeker wanneer lokale hulpverleners niet snel ter plaatse zullen zijn en/of de dichtstbijzijnde medische faciliteiten verder dan 72 uur verwijderd zijn van het plaats incident.
Een gewaarschuwd mens telt immers voor twee!
Casus Oeganda 2025
De medische studenten die in 2025 naar Oeganda reisden, hebben dankzij onze eerdere WFA-training adequaat kunnen handelen tijdens een eenzijdig auto-ongeval met twee hevig bloedende slachtoffers.
Een van hen nam de leiding en coördineerde de hulpverlening, een ander waarborgde de veiligheid en de anderen ontfermden zich over de gewonden.
Ieder van hen trok twee paar handschoenen aan en daarmee hebben ze de kans op besmetting weten te voorkomen.
Lokale omstanders hebben met kettingen de verwrongen autodelen vrijgemaakt, zodat de beknelde slachtoffers bevrijd konden worden.
De studenten hebben hen zo goed als mogelijk gestabiliseerd en naar een lokaal ziekenhuis begeleid, waar ze door het personeel geacht werden de zorg voort te zetten.
Caroussel
Met zo'n grote groep studenten is een caroussel van stations de meest effectieve manier om in een kort tijdsbestek kennis over te dragen en vaardigheden te instrueren en te laten oefenen.
In overleg met de negen docenten stelde ik de stations alsvolgt samen:
1. Het stelpen van massale bloedingen door het gebruik van noodverbanden en tourniquets, Michel, ambulance-
verpleegkundige
2. Brandwonden, Michael, SEH-arts
3. Dislocaties en breuken, spalken, Hen, oud-marine verpleegkundige
4. Improvisatie transport, Ruud, buitensport-instructeur en Freek, SERE-instructeur
5. Scenario training (casuïstiek) in het veld, Lennart, ambulance-verpleegkundige, Arjan, ambulance-chauffeur
en Ad, Lotus-instructeur
6. Travelsafety, body and situational awareness, Christo
Tijdmanagement en vliegende keep, Thomas, vijfde jaars student geneeskunde
Elementary Survival Medicine
Aan het eind van de middag deelden we als team mijn boek Elementary Survival Medicine (editie augustus 2026) uit aan de studenten.
Tevens ontvingen alle studenten een Engelstalige noodkaart van mijn hand.
De groep die naar Taiwan zal vertrekken, wilde per se een handtekening met zwarte stift in m'n boek en met mij op de foto, hetgeen ik hartverwarmend en alleraardigst vond.
Afronding
Met hun eerste hulp kit op de man/vrouw en het team als back up, wenste ik alle studenten namens het docententeam een voorspoedige, veilige en inspirerende stageperiode toe.
Ik ben benieuwd naar hun ervaringen.
De docent-instructeurs kijken unaniem terug op een inspirerende en leerzame trainingsdag.
De hoge kwaliteit, expertise, ervaring en vaardigheden van deze professionals maken het verschil.
Mijn dank is groot.
